Ezel opvoeden

Als mens bepalen we hoe het leven van onze ezel er zal uitzien. Voor zijn verzorging is hij immers afhankelijk van ons. Een optimale verzorging zorgt voor een gelukkige ezel. Hiermee is de eerste stap voor een ezel-waardig leven al gezet! Het liefst hebben we een brave ezel... Niet zo vanzelfsprekend, ook daar moet aan gewerkt worden. Al van bij de geboorte beginnen we met onze ezel op te voeden. We leren hem zijn voeten optillen en doen hem een halster aan. Een ezel leert snel en vergeet nooit meer wat hij geleerd heeft. Een welopgevoede ezel is een zegen voor het baasje! Vertrouwen, respect en geduld zijn de grondleggers voor een perfecte mens-ezel relatie. De liefde voor je dier is de rode draad tijdens zijn opvoeding. Alles wat je geeft krijg je in honderdvoud terug.. Wie liefde zaait, zal liefde oogsten! Een spreekwoord dat kan tellen voor alles wat leeft. 

Stap voor stap....

Een ezel opvoeden lukt niet in één dag, we doen het stap voor stap. Maak voor jezelf uit wat je van je ezel verlangd. Geef hem de tijd om het te begrijpen. Leer je ezel kennen, geef hem het gevoel dat je het goed meent met hem. Niet onbelangrijk; geef hem ook de ruimte om jou te leren kennen maar dan liefst als leider! Leiderschap kan je afdwingen maar moet je ook verdienen! Deze pagina kwam tot stand dankzij mijn ervaringen die ik opdeed tijdens het opvoeden van een "onhandelbaar" ezeltje. We gingen samen op weg en eindigden met een mooi, hartverwarmend resultaat! 

Leer je ezel kennen...

Neem de tijd om je ezel te observeren. Hoe gedraagt hij zich? Komt hij naar je toe of gaat hij lopen van zodra je in zijn buurt komt? Een ezel kiest zijn vrienden, zorg ervoor dat je zijn vriendschap zeker verdient! Ezels communiceren met hun lichaamstaal. Wij gebruiken onze stem en gebaren om hem duidelijk te maken wat we precies verlangen van hem. Van zodra mens en dier elkaar begrijpen is de eerste stap gezet!

Nieuwsgierige ezel.
Nieuwsgierige ezel.
Alerte ezel.
Alerte ezel.
"please" ezel.
"please" ezel.
Dreigende ezel (blijf uit mijn buurt!).
Dreigende ezel (blijf uit mijn buurt!).

Briesen

Briesen of krachtig blazen door de neus gebeurt altijd op een stressmoment. Ofwel voelt de ezel zich niet op zijn gemak en willen ze dit doorgeven aan hun soortgenoten, ofwel geven ze aan dat alles onder controle is en dat ze zich goed voelen. 

Alle begin is moeilijk...

Heb je een ezel die terughoudend is of moeilijk in de omgang? Blijf op een veilige afstand en gebruik een zweepje of dun takje als verlengde van je arm. Wrijf hiermee over de ezel, ook op de plekjes die hij minder leuk vindt. Na een tijdje zal hij wennen aan de prikkels en rustiger worden. Probeer om dit ritueel dagelijks te herhalen. Eenmaal je ezel rustig blijft, herhaal dezelfde oefening met je handen. Ezels zijn gewoontedieren en leren snel. Toch moeten we tijdens de opvoeding geduldig te werk gaan! Het ezeltje waar ik mee werkte was jong en zeer onstuimig. Elke sessie duurde amper twintig minuten maar werd dagelijks herhaald. 

Motivatie

Begin niet aan een trainingssessie als de motivatie ontbreekt! Een ezel voelt perfect aan wanneer een mens niet goed in zijn vel zit. In deze toestand kom je zwakker over en zal je leiderschap zwaar op de proef gesteld worden. Je ezel wordt op slag een echte opportunist die met zijn streken dankbaar gebruik zal maken van je zwakheid. Sluit een sessie af met een oefening die je ezel graag doet, eindig altijd met een positief resultaat. Zo motiveer je niet alleen de ezel maar ook jezelf!


Persoonlijke ruimte

Hoe hoog het knuffelgehalte van onze ezel ook is, het is en blijft een dier dat zoveel sterker is dan wij. Daarom is het belangrijk dat we ten alle tijde de controle over ons dier behouden. Als baasje hebben we respect voor onze ezel die dan op zijn beurt respect moet tonen voor zijn baasje of verzorger. Zo gebeurt het op een dag dat onze ezel ons zomaar omver loopt. We hadden het echt niet zien aankomen! Gedrag wat we niet kunnen tolereren maar toch... de ezel treft geen schuld, hij wist van niet beter! Respect moeten we afdwingen. Daarvoor creëren we voor onszelf een persoonlijke ruimte. Deze ruimte is de afstand die bewaard blijft tussen mens en ezel. Alleen moeten we de ezel aanleren om deze grens niet te overschrijden.. Zo wordt er in onze persoonlijke ruimte nooit beloond, wij stappen in dit geval naar de ezel toe om hem te belonen. Een ezel opvoeden is nooit zonder gevaar! Ooit stond voor mij plots een steigerende ezel. Gelukkig bleef ik dankzij mijn persoonlijke ruimte buiten het bereik van zijn hoeven. 

Respect dwingen we af met ons lichaam. We maken ons groot, borst vooruit. Wanneer de ezel blijft staan gaan we naar hem toe om hem te belonen. Hier een mooi voorbeeld van een persoonlijke ruimte! Voor alle duidelijkheid: dit ezeltje is heel lief van karakter maar nogal opdringerig. Het  heeft van jongsaf aan geleerd om op afstand te blijven.

Met gebaren  maken we onze ezel duidelijk wat er van hem verlangd wordt.  Dit bekrachtigen we met onze stem... In dit geval zeggen we: "blijven staan!" Gebruik korte, duidelijke bevelen. Hoe meer we praten tijdens de oefeningen tegen onze ezel, hoe moeilijker het voor hem wordt.  Om het echo-effect te vermijden proberen we de bevelen niet te snel na mekaar te herhalen.                  


Dit ezeltje leerden we afstand houden door eventjes met het halstertouw heen en weer te wiebelen. We beginnen zachtjes om indien nodig wat harder te schudden. Via de halster wordt het signaal aan de ezel doorgegeven. Tijdens het stappen blijft hij heel voorbeeldig de afstand respecteren.


Kom hier...

Net zoals hij moet leren om onze persoonlijke ruimte te respecteren, is het ook de bedoeling dat de ezel naar ons toe komt als we het vragen. Dit doen we op een vriendelijke wijze. We laten  de armen ontspannen hangen en kijken naar de ezel. We krijgen zijn aandacht door ons wat kleiner te maken en met de hand een uitnodigend gebaar te maken. Gaat de ezel er niet op in, dan draaien we ons met de rug naar hem toe. Door de aandacht te verminderen zal hij zeker al een poging gedaan hebben om dichter te komen. Deze oefening lukt niet bij de eerste sessie maar door regelmatige herhaling komt het zeker goed! Hoe groter de vriendschap tussen u en uw ezel wordt, hoe gewilliger hij naar u toe zal komen. Loop nooit achter uw ezel aan! Dit zou alleen maar uw rangorde in gevaar brengen...

Kom hier....
Kom hier....
Volgen...
Volgen...
Ook om te halsteren laten we de ezel naar ons toekomen.
Ook om te halsteren laten we de ezel naar ons toekomen.

Achteruit..

In de eerste plaats is dit een oefening die in de omgang met je ezel zeer nuttig zal zijn. Een ezel die halsstarrig weigert achteruit te stappen, kan een hindernis zijn tijdens de dagelijkse verzorging en je eigen veiligheid in het gedrang brengen.  Bijvoorbeeld: hij staat voor de poort, voor de kruiwagen of voor de ingang van de stal. In het slechtste geval staat hij op je voet of op een kledingstuk.. Daarom leren we op een eenvoudige, respectvolle manier onze ezel wijken voor druk. Hierbij plaatsen we een hand op zijn borst, met lichte druk vragen we hem om achteruit te stappen. Dit lukt zeker niet bij de eerste poging! We verhogen de druk. Van zodra de ezel nog maar één centimeter wijkt, laten we los en wordt hij beloond. Wie geen voorstander is van een voedselbeloning: een knuffel met een "goed zo!" kan wonderen doen! Naarmate de oefening vordert verminderen we  we de druk. Wie volhoud zal merken dat deze na een tijdje overbodig wordt. Gewoon een aanraking met de hand zal volstaan om je ezel te laten wijken. Voor de ezeltjes die ik verzorg volstaat het bevel "achteruit" om hen te laten gehoorzamen. Zoiets bereik je niet in één dag maar is het resultaat van het feit dat ze met respect behandeld en opgevoed worden. Een ezel die wijkt voor zijn baasje bewijst dat hij hem/haar respecteert. Wederzijds respect is immers noodzakelijk voor een perfecte mens/ezel relatie!  Probeer nooit met geweld je leiderschap af te dwingen. Ezels vergeten zelden en kiezen zelf hun vrienden. Laat ze vooral voelen dat je het goed meent met hen. Ze zullen je belonen met een altijd durende vriendschap!

Opzij..

Hier is de bovenstaande oefening "achteruit" terug van toepassing. We gebruiken het bevel "opzij" terwijl we druk uitoefenen op de flank van de ezel. Als resultaat bekomen we dat het wijzen met onze wijsvinger zal volstaan om de ezel te doen wijken!

Leiderschap: altijd en overal!

Wie denkt dat bovenstaande oefeningen voldoende zijn om een ezel op te voeden heeft het mis. In de omgang met onze ezel zijn we altijd en overal de leider! Leiderschap dwingen we af bij elke gelegenheid of handeling. Zo blijft het hooi zolang het in onze handen blijft onaangeraakt. De wortelschijfjes geven we niet als de ezel erom vraagt of ze opeist. Ook al probeert onze ezel ons met zijn innemende blik om te kopen: een "nee" wordt nooit een "ja".

In de kudde loopt de leider voorop, de andere ezels volgen. Geen ezel die het waagt om hem in te halen of voorbij te lopen. Doen ze het toch dan zal de leider zijn rangorde aanvechten door de ezels terug te drijven. Zorg ervoor dat jouw ezel altijd achter je blijft lopen. Stop wanneer hij te dicht komt en steek je been eventjes naar achteren. Draai of kijk niet om. Door je been te gebruiken dwing je respect af. Hoe groot de liefde voor uw ezel ook is, laat hem nooit zijn snuit ongevraagd tegen u schuren!

Ook in de stal kunnen we oefenen! Voor een verzorger op de kinderboerderij komt zijn veiligheid op de eerste plaats. Daarom verbiedt hij de ezels tijdens zijn aanwezigheid de toegang tot de stal. Zo kan hij rustig het voer verdelen in de voederbakjes of het gevulde hooinet ophangen. Buiten wachten de ezels geduldig tot hij de stal verlaat om dan hun plekje in te nemen. Het is een mooi voorbeeld van een perfect leiderschap maar zeker ook van twee beleefde ezeltjes!

Buiten de vaste voederplaats wordt het hooi zonder toestemming niet aangeraakt
Buiten de vaste voederplaats wordt het hooi zonder toestemming niet aangeraakt
De leider loopt voorop, de ezels volgen!
De leider loopt voorop, de ezels volgen!
Baasje binnen; ezeltjes wachten beleefd buiten!
Baasje binnen; ezeltjes wachten beleefd buiten!

Halsteren

Jong geleerd is oud gedaan! Daarom halsteren we een ezel al kort na de geboorte. Gebeurt dit niet op vroege leeftijd dan kan het later een moeilijke opgave worden om je ezel te laten wennen aan het aandoen en dragen van een halster. Heel belangrijk: doe niet alleen een halster aan voor iets wat voor de ezel minder leuk is. (dierenarts, hoefsmid, toedienen van medicijnen...) Voor het halsteren gaan we om het gemakkelijk te maken, links naast de ezel staan. Zo sta je in de beste positie om de riempjes van de halster die zich aan deze kant bevinden te kunnen sluiten. Om de ezel op zijn gemak te stelen wrijven we zacht over zijn hals; belonen als hij blijft staan. Onze rechterarm leggen we over de hals om zo de halster vast te nemen.We schuiven deze voorzichtig over zijn neus en terug; opnieuw belonen. Herhalen tot de halster helemaal goed zit.. Sluit de bovenkant en daarna het haakje  aan de zijkant. We blijven belonen voor elke medewerking van de ezel. Tip: bevestig op voorhand al het leidtouw aan de halster. Zo kan je vermijden dat hij het eventueel op een lopen zet van zodra hij de halster aan heeft. Aan de halster afdoen besteden we evenveel tijd als aandoen. Ook hier gaan we voorzichtig te werk en wordt goed gedrag beloond! Om veiligheidsredenen laten we de ezel niet op de weide met zijn halster aan. Het risico dat hij blijft haperen is nooit uitgesloten! Halsters zijn verkrijgbaar in verschillende maten en materialen. Bij ezeltjes gebruiken we meestal maat " pony" of bij kleinere soorten een  "veulenhalster". Uiteraard is het de bedoeling dat een halster comfortabel rond het hoofd van de ezel zit.  Een te spannend exemplaar kan voor wrevel zorgen bij de ezel. Te los geef je hem de gelegenheid om er zich uit te wurmen. De oren van de ezel zijn zeer gevoelig. Bij het halsteren houden we daar rekening mee door ervoor te zorgen dat deze niet ruw platgedrukt worden. Een zachte oormassage kan in dit geval wonderen doen!

 

Het filmpje hieronder toont aan dat eenmaal de ezel het gewoon is, halsteren zeker geen probleem meer is...


Aangebonden staan...

Laat regelmatig je ezel eens aangebonden staan. Het lijkt heel normaal maar ezels die hier niet mee vertrouwd zijn kunnen heftig tekeer gaan wanneer ze vast gezet worden. Laat nooit je ezel alleen! Zorg dat hij niet in het touw verstrikt kan raken maar ook voldoende bewegingsruimte heeft. Iemand vertelde me dat zijn ezel zich per ongeluk met het touw verhangen had.. Hij had de ezel aangebonden omdat de omheining stuk was. Jammer genoeg werd het ezeltje eventjes alleen gelaten, de gevolgen waren verschrikkelijk! Aangebonden staan doen we niet alleen voor minder leuke dingen zoals dierenarts, hoefsmid enz.. Maak van de gelegenheid gebruik om je ezel te borstelen of te knuffelen. Zo ervaart hij dat stilstaan ook positief kan zijn! Onderschat de kracht van een ezel niet! Maak hem daarom vast aan een stevige paal of muur.

Wandelen met je ezel

Op wandel met je ezel... Het lijkt simpel maar het vraagt wel wat werk en tijd vooraleer je ezel als een voorbeeldige metgezel naast je stapt. Oefen hiervoor best op een vertrouwd, omheind terrein. Eerst en vooral moet de ezel leren meestappen aan het touw dat aan de halster bevestigd wordt. Zorg ervoor dat hij dit leuk vindt door hem te belonen wanneer hij gewillig vooruit stapt. Begin met kleine afstanden en hou er rekening mee dat de ezel het soms zal vertikken om verder te stappen. In dit geval probeer je hem in beweging te krijgen door in een andere richting stappen: van links naar rechts of omgekeerd.  Oefen tijdens het wandelen geen onnodige druk uit op je ezel door het touw strak te houden. De kans dat je ezel het op een lopen zet is er altijd. Draai daarom het touw nooit rond je hand! De bedoeling is dat onze ezel netjes naast ons stapt. Maakt hij aanstalten om je voorbij te lopen; zwaai met een fijn stokje, zweepje of het uiteinde van het touw voor zijn neus om hem af te stoppen.Onmiddellijk rechtsomkeer maken is ook een optie! Laat de ezel nooit eten onderweg. Dit is een slechte gewoonte die hij moeilijk zal afleren. Vergeet niet dat je ezel moet socialiseren met dingen en geluiden die hij tijdens de wandeling  zal ontdekken. Hierbij denken we aan fietsers, bromfietsen, auto's enz.. Bovendien zijn ezels nieuwsgierig en moeten we ze de tijd geven om hun omgeving waar te nemen. Neem dus rustig de tijd en je zal merken hoe ontspannend en rustgevend een wandeling met je ezel kan zijn. Toch zijn er ook ezels die absoluut niet geschikt zijn als wandelezel. Hier spreken we dan over ezeltjes die absoluut niet graag hun eigen omgeving verlaten of te vlug schrikken en panikeren. Met een koppige ezel op wandel is ook geen pretje maar daar kan aan gewerkt worden! Neem vooraleer je op de openbare weg komt met je ezel eens contact op met je verzekeringsmakelaar. Die zal je vertellen in hoeverre je verzekerd bent als je ezel tijdens de wandeling schade aanricht of een ongeval veroorzaakt. Dit is evenwel een doemscenario maar ook ezels kunnen eens door het lint gaan! Neem altijd wat wortelschijfjes mee om je ezel onderweg te belonen als hij zich flink gedraagt. Krab na elke wandeling de hoeven uit om zo eventuele steentjes te verwijderen. 

Alleen kalmte kan u redden...

Na alle goede momenten komen er zeker ook slechte. Het zal ook jou overkomen; je ezel heeft een baaldag en totaal geen zin om zich voorbeeldig te gedragen. Misschien heb je de neiging om te gaan schreeuwen of te slaan... Probeer in dit geval je kalmte nooit te verliezen. Slaan en schreeuwen is een teken van machteloosheid. Uw ezel zal het vertrouwen in jou verliezen en nog minder gehoorzamen. Blijf werken aan de moeilijkheden door veel te oefenen. Laat vooral altijd de liefde voor je dier zegevieren maar dan wel zonder dat je leiderschap in het gedrang komt.