Voeding

Als de ezel zijn menu mocht kiezen, dan wordt het ongetwijfeld het sappige gras op een groene weide! Geen gezonde keuze, dus laten we hem best niet kiezen... Uit wat bestaat een gezonde voeding voor de ezel? Hier enkele tips die ervoor kunnen zorgen dat jouw ezel door de gepaste voeding, gezond en wel door het leven stapt.

Opgelet met energierijk voedsel!

Ezels zijn schrale dieren. Ze leven in droge, dorre gebieden waar weinig voedsel te vinden is. Hun darmen zijn ontwikkeld om uit elk sprietje gras of kruid energie te halen. Daarom vinden we in hun mest geen resten van zaden of kruiden. Krijgen ze teveel aan energierijk voedsel, gaan er afvalstoffen in het bloed terecht komen. Deze komen dan terecht in de hoeven en gaan daar een ontsteking veroorzaken. Gevolg: hoefbevangenheid! Ook andere ziekten zoals de ziekte van Cushing , koliek... worden veroorzaakt door te rijk voedsel.

Hooi en stro                                                                                                                     Wil je een gezonde ezel, geef hem dan vooral ruwvoer. Dit bestaat hoofdzakelijk uit hooi en stro. Kies in dit geval voor hooi  van goede kwaliteit. Dit is afkomstig van lang, doorgegroeid gras. Je herkent het aan de lekkere geur en het is vooral droog. Beschimmeld hooi kan koliek veroorzaken. Een muffe geur is hier meestal het eerste, verontrustende kenmerk van. In hooi van gemaaide grasbermen kunnen giftige planten zitten. Voeder hooi met mate, verdeel het over meer dan één voederbeurt per dag. Stro daarentegen mag door de lage voedingswaarde onbeperkt beschikbaar zijn. Bewaar het hooi op  een droge plaats, bescherm het tegen een vochtige ondergrond.

Het hooinet

Het verlies van hooi kan je beperken door een hooinet te gebruiken. Je kan het hooi beter doseren en ezels gaan minder gulzig eten. Het zijn dieren die graag knabbelen en ze vinden het leuk om het hooi door de mazen van het net te prutsen. Noem het gerust een ideale bezigheidstherapie! Hang het net niet te laag zodat de voeten van de ezel er niet verstrikt in raken. Te hoog zorgt dan weer voor stof in de ogen. Kies voor een net met kleine mazen, ideaal voor ezels! Verstop in het hooi af en toe eens stukjes wortel of appel. Zorg er altijd voor dat het hooinet veilig bevestigd is. 


Versnaperingen

Een ezel is géén varken! Bespaar hem van het keukenafval dat bestemd is voor de composthoop of vuilbak... Enkele versnaperingen zoals wortels en appels die we met mate voederen wegens het hoge suikergehalte, zal hij met veel plezier verorberen. Ter info: één appel (135 g) bevat 14 g suiker. In één suikerklontje zit er ongeveer 4 g suiker. Appelen zijn dus niet gezond voor ezels omdat ze teveel suikers bevatten. Een overdaad kan leiden tot een ernstige vorm van hoefbevangenheid. Wortelen bevatten minder suikers en dus minder calorieën door het hoge vochtgehalte. Eén wortel (128 g) bevat 6 g suiker. Wanneer een ezel uitsluitend droogvoer krijgt, zorgen wortelen voor een goede balans in de voeding. Ze zijn rijk aan vitamines en hebben een laag zetmeel gehalte. Toch blijft het altijd opletten, overdaad kan schadelijk zijn! Snij de wortel altijd doormidden. Plakjes kunnen in de keel van het dier blijven steken en zo verstikking veroorzaken.


Gras

De oorsprong van de ezel vinden we in droge streken waar weinig of geen gras te vinden is. Van nature uit zijn ze gewoon aan droogte. Mals, sappig gras bevat teveel voedingsstoffen zoals eiwitten. Deze kunnen problemen zoals hoefbevangenheid, vervetting van het bloed en koliek veroorzaken. Zolang de ezel over een groene weide kan beschikken zal hij dan ook blijven eten. Beperk de tijd dat de ezel mag grazen. Verdeel de weide in percelen en geef te lang gras eerst een maaibeurt. Controleer de weide regelmatig op giftige planten. Alhoewel ezels perfect weten welke planten eetbaar zijn, is het beter van geen risico te nemen en de schadelijke planten te verwijderen. Hou de weide proper door op regelmatige tijdstippen de mest te verwijderen.

Paalt de weide aan een openbare weg, fiets of wandelpad, dan hebben voorbijgangers zeker de neiging om de dieren te voederen. Met goede bedoelingen, maar overdaad schaad! Wat je ezel ook krijgt, het is zeker niet altijd gezond... Zo is beschimmeld brood dikwijls in de aanbieding om nog te zwijgen over keukenafval! Met een waarschuwingsbordje kan je de mensen vragen om je dieren niet te voederen. Krijg je de kans, leg hen dan personnlijk uit waarom dit zo belangrijk is. Wanneer dit vriendelijk en hoffelijk gebeurt zal het zeker opgevolgd worden!

Gewassen voederbieten
Gewassen voederbieten

Bieten

In de winterperiode mag je de ezel bijvoederen met een bietje. In dit geval hebben we het over voederbieten, geen suikerbieten! Voederbieten hebben een minder suikergehalte en bevatten voornamelijk vocht. Ze zijn ideaal als maagvulling. Eén biet per dag is voldoende. Te grote hoeveelheid zorgt  voor waterige mest. Bij extreme gevallen de hoeveelheid verminderen! De bieten moeten wel altijd voor het voederen gewassen worden, dit om zandkoliek te voorkomen. Geef zeker nooit beschimmelde bieten aan je ezel! De biet mag op zijn geheel gegeven worden, je ezel zal er een tijdje zoet mee zijn!

 

 

 

Krachtvoer

Is er voldoende hooi en gras van goede kwaliteit dan is bijvoederen voor de ezel totaal overbodig! De meeste ezels worden immers niet meer ingezet voor lichamelijk werk. Bij oudere, drachtige, zogende en verzwakte ezels daarentegen,  kan het toedienen van krachtvoer of aanvullend voer noodzakelijk zijn. Veel dierenvoeders bestaan nu ook in een light versie. Voor ezels is dit zeker aan te raden! Verdeel de hoeveelheid in verschillende porties per dag. 

Himalaya liksteen
Himalaya liksteen

Liksteen                                                                                                                                        Om de ezel te voorzien van de nodige zouten, hangen we in de stal een liksteen.   Op de foto: de rode, kunstmatige liksteen die overvloedig veel zouten en ijzer bevat. Minder geschikt voor ezels want hun behoefte aan ijzer is minimaal. Teveel zouten zorgt ervoor dat de ezel meer gaat drinken en plassen. De ruwe Himalaya liksteen daarentegen bestaat uit natuurlijk kristalzout dat wordt gewonnen in het Himalayagebergte. Deze liksteen bevat geen kunstmatige stoffen. Wees niet ongerust wanneer je ezel niet likt aan de liksteen. Niet iedere ezel heeft immers behoefte aan zouten. Toch moet hij altijd in de mogelijkheid zijn om een eventueel tekort aan te vullen.

Wilgentakken

Ezels knabbelen en knagen graag. Wanneer ze verblijven in een omgeving waar bomen staan smullen ze van de boomschors die ze eerst vakkundig af knagen. Vooral in de winter als de verveling toeslaat, kunnen takken zorgen voor een uitstekende bezigheidstherapie! Wilgentakken en takken van de berk en linde komen hiervoor in aanmerking. Esdoorn en de zaadjes ervan, beuk en eik zijn giftig. Sinds kort ontdekten paardeneigenaars dat ook de jonge scheuten van de esdoorn giftig zijn.  Wilgentakken en blaadjes hebben een geneeskundige werking; ze bevatten salicine die koortswerend en pijnstillend is. In het lichaam wordt deze stof omgezet in salicylzuur, een natuurlijke vorm van penicilline. Ezels zijn dol op wilgentakken! Toch is het aangewezen om deze met mate te voederen. Belangrijk: informeer altijd op voorhand of de takken en blaadjes die je aan de ezel wil geven niet giftig zijn!

Water

Misschien wel de meest noodzakelijke behoefte van een ezel is proper drinkwater. Zorg ervoor dat zowel in de winter als in de zomer je ezel altijd voorzien is van water! Om te vermijden dat het water tijdens warme zomers te warm wordt, plaats je de drinkemmer op een schaduwrijke plaats. Tijdens vriesweer regelmatig controleren op bevroren water. Ijswater of te koud water kan koliek veroorzaken! Wie beschikt op een directe, nabije waterleiding kan van deze voorziening gebruik maken door een automatische drinkbak te installeren. Heel praktisch die het zeulen met wateremmers totaal overbodig maakt. Bovendien kan je ezel altijd genieten van lekker,vers water!

Wat als mijn ezel te dik is?

Het is veel makkelijker om een magere ezel bij te voederen dan een te dikke ezel te laten afvallen. Overschakelen op een streng dieet  of veranderen van voeding kan problemen veroorzaken. Daarom moet er geleidelijk overgeschakeld worden naar een juiste voeding. In dit geval: hooi, beperkt gras en vooral stro. Wanneer men plots veel minder gaat voederen, maakt de ezel gebruik van zijn vetreserves. Deze komen in het bloed terecht waardoor alle organen ernstig beschadigd worden en niet meer functioneren.  Een behandeling is hiervoor onbestaande met als gevolg dat de ezel sterft. De medische term hiervoor is hyperlipemie of bloedvervetting.  Een juiste voeding is dus voor een ezel levensbelangrijk! Op de foto: een ezeltje met een serieus hooibuikje.. Veerdeel de dagelijkse portie hooi in een voederbeurt 's morgens en  's avonds. 

Hygiëne

Een goede hygiëne is even belangrijk als een gezonde voeding. Regelmatig de voederbakjes en drinkemmers proper maken behoort tot de taken van de verzorgers. Etensresten trekken ongewenste bezoekers zoals ratten en muizen aan. Ezels houden van vers, niet vervuild water en liefst in een propere drinkbak. Heb je last van ongedierte? Bij het houden van buitendieren is dit zeker niet ongewoon! Zoek naar een veilig middel om ze te bestrijden. Ratten vermenigvuldigen zich snel en brengen ziekten voort waar mens en dier vatbaar voor zijn!